home | about | partners | faq | contact


  play details
 
search

You can use wildcards.
 
 advanced search >>
 
 select language of
translation >>
 
 alphabetical list
by playwright >>
play "Deluge"

original title Joppe 
original language Dutch 
playwright Marijke Schermer
world premiere 1998
title of translation Deluge 
language of translation English 
translator Rina Vergano
synopsis

De destructieve kracht van symbiotische relaties is het onderwerp van zo ongeveer al Schermers stukken. Recentelijk bewerkte de auteur twee tragedies van Euripides tot Orestes&Elektra en liet hierin zien hoe de verbondenheid tussen broer en zus een knellende, dodelijke band wordt, die overal slachtoffers zaait. Ook in Joppe speelt dit thema. De hechte, incestueuze band tussen Joppe en zijn zus Liesje is een wurgende greep geworden waar Joppe aan probeert te ontsnappen. Hij gaat trouwen met Ada. Liesje is wanhopig. Ze voelt zich als Elektra, zegt ze, die op haar broer wacht om het onrecht ongedaan te maken. Maar het onrecht is nu juist dat haar broer een ander heeft.

Joppe bestaat uit twee delen. Deel 1 speelt op de vooravond van de bruiloft van Joppe en Ada. Het regent. Joppe gaat in trouwkostuum bij zijn zusje langs en ze uiten onomwonden hun liefde voor elkaar. Maar duidelijk wordt ook dat Joppe de complicaties die een dergelijke relatie met zich mee zou brengen, niet aankan. Hij laat zich overhalen om te drinken, te roken en het nog één keer te doen. Het tweede deel speelt twee maanden later. Er heerst noodweer en het lekt in het huis waar het pasgetrouwde stel is gaan wonen. Liesje komt langs en kondigt aan dat ze zwanger is, 'om en nabij' twee maanden. Toch steekt ze een sigaret op en drinkt een wijntje. Liegt ze om Joppe voor het blok te zetten? De auteur geeft hier geen antwoord op. Eveneens blijft het de vraag wat er gebeurd is als Liesje haar relatie met haar broer opbiecht waar Ada bij is, en verdwijnt. Ada zegt dat ze haar in de auto te slapen heeft gelegd. Maar het kan ook een moord zijn, of zelfmoord.

Joppe heeft de kwaliteiten van een thriller en wordt gedragen door het vastberaden karakter van het personage Liesje dat het drama blijft voeden. Tegelijkertijd maakt het de snijdende en intieme pijn voelbaar van haar verlangen naar een liefde die de maatschappij niet toelaat.

Joppe ging op 30-10-1998 in première bij tg. Berend & Het Been & Theater Lantaren/Venster in de regie van Marijke Schermer.


Fragment


Fragment 1

LIESJE:
Ik hou van jou.

JOPPE:
Dat weet ik.

LIESJE:
Ik hou van jou.

JOPPE:
Ik ook van jou.
Huil je?

LIESJE:
Nee.

JOPPE:
Ik hou van je. Dit is een rare avond. In zekere zin ook beladen. Ik begrijp het wel. Het is vreemd.

LIESJE:
Het is niet beladen. Geen rare avond. Alsof er zo van die avonden zijn die vreemd zijn. Alsof dit typisch zo'n rare avond is. Zo'n avond... Jeetje, wat een rare avond.

JOPPE:
Zo bedoelde ik het niet.

LIESJE:
Ik huil niet. Ik doe mijn trucje. Gymnastisch. Ik ben zo verschrikkelijk buigzaam. Net bamboe. En intussen verteer ik. Het is een dagtaak. Dat verteren. Ik verteer en verwerk en op een dag heb ik geen binnenste meer over.

JOPPE:
Niet doen. Geen zelfmedelijden. Zal ik je kussen?

LIESJE:
Dat ligt er maar aan.
Als jij mij kust, wat maakt het dan uit?
Misschien moeten we afscheid nemen. Echt afscheid. Niet symbolisch bedoeld. Ik bedoel niks symbolisch.
Ja, ik wil dat je me kust. Ja, ik wil afscheid nemen. Ja, ik wil je nooit meer zien.
JOPPE:
Praat geen onzin. Ik wil nooit afscheid van je nemen. Wij worden even oud. Jij zit in mij. Jij bent het oog dat ik niet heb. Jij zit in mijn ziel. Jij bent mijn poolster, mijn leidend licht. Zonder jou zou ik nooit diepte zien.

LIESJE:
Neem niet te dure woorden in je mond; je zou ze niet kunnen betalen.
Proost.

JOPPE:
Chin chin.

LIESJE:
Op ons afscheid.

JOPPE:
Op ons.

LIESJE:
Afscheid. Op ons... afscheid.
Ik dacht dat jij je zou verkleden.

JOPPE:
Ja.

LIESJE:
Nou?

JOPPE:
Heb jij iemand?

LIESJE:
Of ik iemand heb?

JOPPE:
Ja, hou je van iemand?

LIESJE:
Ja.

JOPPE:
Zie je hem veel?

LIESJE:
Ik wil dit gesprek niet voeren. Excuseer me. Alles goed? Alles goed. Verliefd? Ja ja verliefd. En op je werk? Ja, druk, maar goed hoor, interessant.

JOPPE:
Hou op, Liesje. Waarom ben je zo boos? Oké, dat heb ik niet gevraagd. Kom nou eens bij me zitten en kijk me aan. Je loopt de hele tijd te lopen. Ik wil je haren ruiken. Kom hier. Ik wil je even door je haren woelen. Ik wil je even aan je haren trekken. Ik wil je hoofd een eindje achterover trekken aan je haren en je horen zuchten. Verder niks. Even aanraken.


Fragment 2

ADA:
Ja, ja. De sterren staan te gloeien aan de hemel. Maar de regen stroomt in strepen langs de ramen en druppelt door de gaten in het dak op de tapijten. En in de keuken wordt gegeten alsof het zondagochtend is of een vrijdagnamiddag in het zuiden van Italië. En de regen stroomt in strepen langs de ramen en druppelt door de gaten in het dak op de tapijten. En tweehonderd miljard sterren staan te spelen dat ze zonnen zijn. En dat is dan belangrijk. Wij zijn een zinkend schip en het wachten is op God en Noach en een ark. Zullen we maar zeggen. En laten we daar dan maar op drinken. Op Joppe en op Liesje en het kind in Liesjes buik. Stella Clara. Laat we daar dan op drinken. En op het einde van de regen.

(Joppe en Liesje komen binnen)

JOPPE:
Het is waar; het lijkt echt op te klaren.

ADA:
Oh.

LIESJE:
Wil je ook wat? Wat van de wijn?

JOPPE:
Heb je gebeld?

ADA:
Nee.

LIESJE:
Een stukje van de camembert?

ADA:
Nee.

JOPPE:
Ik wel. Graag. Lekker. Honger.

LIESJE:
Iets anders? Iets anders drinken?

ADA:
Nee.

JOPPE:
Je drinkt van de wijn!

LIESJE:
Een glas kan geen kwaad.

JOPPE:
Oh. Nee?

LIESJE:
Nee, joh. Een half glas.

JOPPE:
Oh ja.

ADA:
Hou op.

JOPPE:
Weet je dat heel zeker? Heb je dat gevraagd? Aan een dokter.

LIESJE:
Laat mijn gezondheid aan mijzelf over.

JOPPE:
Laat mij jou dan tenminste broederlijk bezorgd toespreken.

LIESJE:
Nee, bedankt. Toch bedankt. Maar nee dankjewel.

ADA:
Hou op! HOU OP!

JOPPE:
Wat?

ADA:
Ben je eigenlijk wel zwanger?
Is er wel sprake van een zwangerschap?
Heeft iemand mij hier iets te zeggen? Te vertellen? Op te biechten?
Moet ik mij drenken in naïviteit? Of zal ik me verdrinken in de achtertuin?
Welk complot?
Wat..?
Dat vraag ik.
Of de feiten op tafel mogen.
Wat? Wanneer? Hoe? Wie? Wat?
Dat vraag ik.

JOPPE:
Ada, ik hou van je.
Dat zijn de feiten: Jij. Ik. Liefde.
Liesje, ik breng je naar huis.

LIESJE:
Waarom?

ADA:
Oh ja, waarom.

LIESJE:
En dan in de auto? Leg je je hand dan op mijn been? En breng je me naar binnen? Ga je mee naar boven? Al die trappen op terwijl je hand al tussen mijn benen zit?
Nog één keer? Nòg een laatste keer? Het afscheid?
Volwassen omgang met verlangen: Wij geven beide toe dat het bestaat en geven er nog een laatste keer ten volle gehoor aan. En weten dat.. Weten dat van elkaar. Eén keer nog. Volgens duidelijk afspraken. Zodat we later niet hoeven te treuren of ons schamen. Want we deden wat gedaan moest. Binnen wetten van omgang en beperking. Dit was het. Zo moet het zijn. Wij wisten dat van te voren. Niemand heeft iemand iets te verwijten.
Zo, Joppe?

(Joppe slaat Liesje tegen de grond)

 
further information click here
 
« back




   Czech Republic »
   Finland »
   France »
   Germany »
   Netherlands »
   Poland »
   United Kingdom »
   Slovakia »
   Sweden »
   Further Projects »
home | contact | disclaimer © 2017 Information Centre for Drama in Europe (ICDE). All rights reserved.